2 Læringsmiljø

2.1 Vurderinga til skoleeigar

Elevundersøkinga viser at elevane trivst godt og opplever eit positivt læringsmiljø, kjenneteikna av god læringskultur, tydelege reglar, faglege utfordringar og støtte frå lærarane. At resultata er jamne både over tid og på tvers av trinna, tyder på eit stabilt læringsmiljø og gode relasjonar mellom elevar og lærarar. Skolane arbeider systematisk for å skape trygge og inkluderande læringsmiljø, og det er positivt at færre elevar rapporterer om mobbing. Motivasjonen er høgast på Vg1, medan elevane på Vg3 skårar høgast på læringskultur og faglege utfordringar. Dette kan tyde på auka fagleg modning og meistring gjennom opplæringsløpet. Resultata viser samtidig at lærarane gir elevane god støtte og legg godt til rette for fagleg utvikling. Elevmedverknad og aktiv deltaking i læringsarbeidet har over fleire år vore eit utviklingsområde. Resultata tyder på at det framleis er behov for merksemd og systematisk arbeid på dette området.

Lærlingundersøkinga viser at lærlingane i stor grad trivst i lærebedriftene sine, er motiverte for å lære og får god oppfølging. Heile 91 prosent vil anbefale lærebedrifta si til andre som skal starte i lære. Dei fleste opplever å få nyttige tilbakemeldingar, støtte og moglegheit til å medverke i eiga læring. Samtidig peikar resultata på behov for å styrke arbeidet med halvårssamtalar, at opplæringsplanane er tydelege, og at alle lærlingar har eit trygt arbeidsmiljø utan mobbing eller trakassering.

I årsmeldingane har skolane rapportert tal på møte i råd og utval der elevane har delteke. Dei har òg rapportert tal på enkeltvedtak etter § 12-7 om det fysiske miljøet, aktivitetsplanar etter § 12-4 om aktivitetsplikt og aktivitetsplanar etter § 12-5 om skjerpa aktivitetsplikt. Det er framleis behov for å styrke vurderingane av når aktivitetsplikta blir utløyst og det skal utarbeidast ein aktivitetsplan. Dette blir følgt opp i kvalitetsdialogen med skolane og på samlingar for mellom anna innsatsteama (SIM).

2.2 Elevundersøkinga

Elevundersøkinga gir elevane høve til å seie si meining om læring, trivsel og læringsmiljø. Resultata er eit viktig kunnskapsgrunnlag for skolane og skoleeigar i arbeidet med å utvikle kvaliteten i opplæringa.

Dagens elevundersøking skal på sikt erstattast av ei ny undersøking. Utvalet for kvalitetsutvikling i skolen (NOU 2023: 1 og NOU 2023: 27) har peika på behovet for å fornye undersøkinga, mellom anna for å tilpasse ho til nytt læreplanverk og ny opplæringslov. Utdanningsdirektoratet arbeider med å utvikle den nye undersøkinga. Les meir om arbeidet her: Arbeid med ny elevundersøkelse | udir.no

Svarprosent og deltaking

Elevundersøkinga 2025–2026 vart gjennomført i perioden 20. oktober - 14. november 2025.

Svarprosent for Møre og Romsdal, med tala på landsbasis i parentes:

• 81,6 prosent for Vg1 (83,3 prosent)
• 81,7 prosent for Vg2 (81,0 prosent)
• 71,8 prosent for Vg3 (76,9 prosent)

Oppfølging og bruk av data
Resultata som blir presenterte i Kvalitetsmeldinga viser gjennomsnittet for dei vidaregåande skolane i fylket. Resultata for den enkelte skole er vist til i årsmeldingane.

Frå og med 2022 endra Utdanningsdirektoratet praksisen for utlevering av data frå Elevundersøkinga for å styrkje personvernet. Dette inneber at fleire resultat blir skjerma, særleg om mobbing, og at resultata berre blir viste på trinn nivå. Endringa har gjort det vanskelegare for skolane å bruke undersøkinga i arbeidet med læringsmiljøet.

I nokre av figurane i den vidare framstillinga av resultata er enkelte kategoriar prikka fordi data er skjerma av omsyn til personvernet. Derfor summerer ikkje alle figurane til 100 prosent, og enkelte kategoriar kan vere utelatne.

Resultata frå Elevundersøkinga blir offentleggjorde på Utdanningsdirektoratet si heimeside: Elevundersøkelsen | udir.no.

Møre og Romsdal fylkeskommune har i tillegg utvikla ei lokal Power BI-løysing som gjer det mogleg å framstille og analysere resultata for dei vidaregåande skolane på ein oversiktleg og brukarvenleg måte: Microsoft Power BI Møre og Romsdal

Resultat frå Elevundersøkinga

Elevundersøkinga består av ei rekke spørsmål som dannar indikatorar for elleve ulike sider ved læringsmiljøet. Dei same spørsmåla blir stilte kvart år, slik at ein kan følgje utviklinga over tid. Indikatorane har ein skår frå 1 til 5, der 5 er høgaste moglege skår.

Resultata viser små forskjellar mellom trinna. Vg1-elevane skårar høgast på støtte frå heimen, motivasjon og elevdemokrati og medverknad, medan Vg3-elevane skårar høgast på læringskultur, meistring og fagleg utfordring.

Utvikling samanlikna med førre undersøking

Dei fleste indikatorane er stabile samanlikna med året før, men det er nokre mindre endringar på dei ulike trinna:

På Vg1 har både støtte frå lærar og motivasjon auka med 0,1 poeng.

På Vg2 har støtte frå heimen gått ned med 0,1 poeng, medan felles reglar har auka med 0,1 poeng.

På Vg3 har støtte frå lærar, meistring og motivasjon auka med 0,1 poeng.

Samanlikning mot resultat på landsbasis

Resultata i Møre og Romsdal ligg i hovudsak på nivå med landsgjennomsnittet, men det er nokre mindre forskjellar mellom trinna:

På Vg1 ligg Møre og Romsdal 0,1 poeng over landsgjennomsnittet på støtte frå lærar og motivasjon, og 0,1 poeng under på støtte frå heimen og fagleg utfordring.

På Vg2 ligg Møre og Romsdal 0,1 poeng over på vurdering for læring, og 0,1 poeng under på støtte frå heimen og elevdemokrati og medverknad.

På Vg3 ligg Møre og Romsdal 0,1 poeng over landsgjennomsnittet på fleire indikatorar: støtte frå lærar, vurdering for læring, læringskultur, meistring, motivasjon og fagleg utfordring. For støtte frå heimen ligg resultatet 0,1 poeng under landsgjennomsnittet.

Mobbing og trivsel

I skoleåret 2025-2026 viser Vg1 og Vg3 i Møre og Romsdal ei positiv utvikling, med ein lågare del elevar som rapporterer om mobbing enn året før. På Vg2 er delen uendra.

Delen elevar som opplever mobbing, går ned med stigande årstrinn. Samanlikna med landsgjennomsnittet ligg Møre og Romsdal høgare på Vg1, men lågare på Vg2 og Vg3:

• Vg1: 6,0 prosent (5,5 prosent på landsbasis)
• Vg2: 5,1 prosent (5,2 prosent på landsbasis)
• Vg3: 2,2 prosent (3,7 prosent på landsbasis)

Når det gjeld trivsel, er delen elevar som svarar at dei trivst godt på skolen, relativt stabil på tvers av trinna. Samanlikna med året før viser Vg1 og Vg3 ei positiv utvikling, med ein noko større del elevar som rapporterer høg trivsel, medan Vg2 ligg på same nivå.

Resultat for heile landet på indikator for mobbing skoleåra 2024-25 og 2025-26:

Resultat for Møre og Romsdal på indikator for mobbing skoleåra 2024-25 og 2025-26:

Mobba av andre elevar

Dei fleste elevane som opplever mobbing, oppgir at andre elevar på skolen står bak, noko som samsvarar med det nasjonale mønsteret.

Elevane har òg svart på kvar mobbinga skjer. På alle trinn er klasserommet den staden der flest opplever mobbing, og mange oppgir også korridoren. Andelen som opplever mobbing i kantina, er størst på Vg3. Mobbing skjer òg på andre stader, som toalett, garderobe eller dusj, skolegarden og skolevegen.

Mobbing av vaksne på skolen

Andel elevar som oppgir at dei har blitt mobba av vaksne på skolen, har gått ned på Vg1 og Vg3 samanlikna med året før. På Vg2 har delen auka frå 2,5 prosent til 2,8 prosent, og Vg2 har dermed den høgaste andelen.

Fordelt på utdanningsprogram er andelen høgare på yrkesfag enn på studieførebuande. På yrkesfag er det særleg elevar på Vg1 som rapporterer om mobbing frå vaksne (3,5 prosent). På studieførebuande er det Vg2-elevane som i størst grad opplever mobbing frå vaksne (1,8 prosent).

Digital mobbing

Andelen elevar som oppgir at dei har blitt mobba digitalt, har auka på Vg1 og Vg2 samanlikna med året før. Auken er størst på Vg1, som også har den høgaste andelen elevar som rapporterer om digital mobbing. Andelen går ned med stigande årstrinn

Forskjellar mellom utdanningsprogramma

Andelen elevar som rapporterer om mobbing, er høgare på yrkesfag enn på studieførebuande. Over dei siste fem siste åra har det vore ein markant auke på yrkesfag.

Samanlikna med året før har andelen gått ned på alle trinn på studieførebuande, noko som viser ei positiv utvikling. På yrkesfag har andelen gått ned på Vg1, men auka på Vg2.

Forskjellar mellom fylka

Andel elevar som rapporterer om mobbing, varierer noko mellom fylka. På alle trinn har Oslo den høgaste andelen elevar som opplever mobbing, med 6,8 prosent på Vg1, 6,4 prosent på Vg2 og 5,4 prosent på Vg3.

På Vg1 og Vg2 har Telemark den lågaste andelen, med høvesvis 2,8 prosent på Vg1 og 1,8 prosent på Vg2.

På Vg3 har Rogaland og Møre og Romsdal den lågaste andelen, med 2,2 prosent.

Motivasjon

Gjennomsnittskåren for motivasjon viser ei positiv utvikling på Vg1 og Vg3, medan Vg2 er stabil samanlikna med året før. Elevane på Vg1 skårar framleis høgast, og resultata viser at motivasjonen går ned med stigande trinn.

Samanlikna med landsgjennomsnittet ligg Møre og Romsdal 0,1 poeng høgare på Vg1 og Vg3, medan Vg2 ligg på same nivå som landsgjennomsnittet. Samla sett skårar elevar på yrkesfag høgare på motivasjon enn elevar på studieførebuande.

Spørsmåla som inngår i indikatoren, saman med svarfordelinga, er presenterte i figurane under. Figurane viser resultata for Vg1 i Møre og Romsdal:

Andelen elevar som er interessert i å lære på skolen, er størst på Vg1. På vg1 er gjennomsnittskåren den same på yrkesfag og studieførebuande.

På alle trinn skårar elevar på yrkesfag høgare enn elevar på studieførebuande på spørsmål om kor godt dei liker skolearbeidet. Samanlikna med året før er det likevel ei positiv utvikling på Vg1 studieførebuande.

På spørsmål om elevane gleder seg til å gå på skolen, er det små forskjellar mellom utdanningsprogramma og trinna. Elevane på Vg1 studieførebuande skårar høgast på dette spørsmålet.

Støtte og vurdering frå lærarane

Elevane i Møre og Romsdal opplever god støtte frå lærarane sine. Indikatoren støtte frå lærar viser jamt høge skårar, med 4,2 poeng på Vg1 og Vg3 og 4,1 poeng på Vg2.

Samanlikna med året før er Vg2 stabil, medan Vg1 og Vg3 viser ei positiv utvikling, med ein auke på 0,1 poeng. Møre og Romsdal ligg 0,1 poeng over landsgjennomsnittet på Vg1 og Vg3, medan Vg2 ligg på same nivå som landsgjennomsnittet.

Spørsmåla som inngår i indikatoren, saman med svarfordelinga for Vg1 i Møre og Romsdal, er presenterte i figurane under.

Mange studiar har vist at vurderingspraksisen til læraren både kan hemme og fremme læring. Vurdering for læring er all vurdering som blir gitt undervegs i opplæringa, og som bidreg til å fremme læring. Spørsmåla under denne indikatoren gir ein indikasjon på korleis elevane opplever vurderingspraksisen til lærarane, og om denne praksisen hjelper dei vidare i læringsarbeidet.

Det er særleg fire forskingsbaserte prinsipp som er sentrale i vurderingsprosessar som skal fremme læring. Spørsmåla i Elevundersøkinga dekker desse prinsippa.

Føresetnadene til elevane for å lære kan styrkast dersom dei:

• forstår kva dei skal lære, og kva som er forventa av dei
• får tilbakemeldingar som fortel dei om kvaliteten på arbeidet eller prestasjonen
• får råd om korleis dei kan forbetre seg
• er involverte i eige læringsarbeid, mellom anna ved å vurdere eige arbeid og eiga utvikling

Tydelege mål og kriterium, fagleg relevante tilbakemeldingar, råd om forbetring og involvering i vurderingsarbeidet er viktig for å fremme læring. Desse prinsippa er nedfelte i forskrift til opplæringslova (kapittel 9) som rettar for elevane. Når læraren arbeider etter desse prinsippa, kan både elevane og læraren få høve til å påverke opplæringa gjennom kommunikasjon og dialog.

Samanlikna med året før er skåren på indikatoren stabil på alle trinn i Møre og Romsdal.

På Vg1 ligg resultatet på landsgjennomsnittet, medan Vg2 og Vg3 ligg 0,1 poeng over landsgjennomsnittet.

Spørsmåla som inngår i indikatoren, saman med svarfordelinga for Vg1 i Møre og Romsdal, er presenterte i figurane under:

Elevane opplever god støtte og hjelp frå lærarane, og at lærarane bryr seg om dei, behandlar dei med respekt og har tru på at dei kan gjere det bra på skolen. Elevane opplever òg at dei får tilbakemelding på kva som er bra med arbeidet deira, og råd om kva dei kan gjere for å bli betre i faga.

Når det gjeld kor ofte elevane får tilbakemeldingar dei kan bruke til å forbetre seg, er skåren noko lågare. Det er små forskjellar mellom trinna, men elevane på Vg1 rapporterer at dei oftare får slike læringsretta tilbakemeldingar enn elevane på Vg2 og Vg3.

Elevdemokrati og medverknad

Overordna del av læreplanverket slår fast at skolen skal legge til rette for elevmedverknad, og at elevane skal få lære kva demokrati betyr i praksis. Elevane skal erfare at dei blir lytta til, har reell innverknad og kan påverke saker som vedkjem dei.

Elevane si oppleving av medverknad varierer noko mellom trinna. Fleire elevar på Vg1 enn på Vg2 og Vg3 opplever at dei får medverke i eigen skolekvardag. Gjennomsnittskåren på Vg1 og Vg2 har vore stabil dei siste fem åra, med høvesvis 3,6 og 3,5 poeng. På Vg3 har skåren vore stabil på 3,5 poeng dei siste to åra.

Samanlikna med landsgjennomsnittet ligg Vg1 og Vg3 på same nivå, medan Vg2 ligg 0,1 poeng under.

Spørsmåla som inngår i indikatoren, saman med svarfordelinga for Vg1 i Møre og Romsdal, er viste i figurane under:

Når det gjeld elevmedverknad, er det særleg på spørsmålet «Er de elevar med på å foreslå korleis de skal arbeide med faget?» at få elevar svarar at dette skjer «I alle eller dei fleste fag». På alle trinn svarar flest elevar at det skjer «I nokre fag».

Svara kan tolkast på fleire måtar og viser ikkje om elevane ikkje blir inviterte til å kome med forslag, eller om dei blir inviterte, men ikkje kjem med forslag.

2.3 Læringsmiljø

Det som skjer i fellesskapet på skolen, både ute og inne, har stor betydning for elevane si læring, trivsel og gjennomføring. Eit trygt, inkluderande og relasjonsbyggjande læringsmiljø er ein føresetnad for læring og for å forebygge fråfall. Forsking viser at elevar som opplever tryggleik, tilhøyrsle og støtte frå lærarar og medelevar, i større grad fullfører vidaregåande opplæring (Utdanningsdirektoratet, 2023).

Skolane arbeider systematisk med å utvikle gode psykososiale læringsmiljø. Alle skolane har innsatsteam mot mobbing som skal bidra til god handtering av saker, og styrke det systematiske og førebyggande arbeidet. Årsmeldingane viser at skolane legg stor vekt på førebygging for å redusere risikoen for at elevar opplever eit utrygt skolemiljø.

VIP Makkerskap, arbeid for å skape meir robuste elevar, inkludering og relasjonsbygging mellom elevar og mellom elevar og tilsette, blir trekte fram som sentrale områder. Fleire skolar peikar også på samanhengen mellom fagleg meistring og eit trygt skolemiljø. Universell utforming, for eksempel ein dysleksivenleg skole, blir framheva som viktig for å styrke elevane si kjensle av å høyre til. Eit godt skule-heim-samarbeid er ein annan viktig del av det systematiske arbeidet. Fleire skolar trekker også fram miljørettleiarar og nærværsteam som nødvendige tiltak. 

Årsmeldingane for skoleåret 2025–2026 viser at det ikkje vart gjort enkeltvedtak om det fysiske miljøet etter opplæringslova § 12-7. Det vart utarbeidd 77 aktivitetsplanar etter § 12-4 om aktivitetsplikt, ein liten auke frå 72 året før. Det vart i tillegg utarbeidd tre aktivitetsplanar etter § 12-5 om skjerpa aktivitetsplikt, mot 15 førre skoleår. Det er framleis behov for å styrke arbeidet med å identifisere situasjonar der aktivitetsplikt og kravet om aktivitetsplan blir utløyst, og å sikre gode rutinar for oppfølging og dokumentasjon ved alle skolane.

I skoleåret 2025–2026 vart det gjennomført om lag 229 møter i elevråd og elevrådsstyre, ein auke frå året før. Dette viser høg aktivitet i elevråda.

Skoleutvalet er eit lovpålagt organ der mellom anna foreldre skal vere representerte. I skoleåret 2025-2026 vart det gjennomført 49 møte i skoleutvala.

Arbeidet med læringsmiljø blir følgt opp i dialog med skolane, mellom anna gjennom kvalitetsdialogar, felles samlingar på tvers av skolane og gjennom internkontroll.

2.4 Undervisningsevalueringa

I 2014 vedtok Fylkestinget å gjennomføre ei årleg evaluering av undervisninga i dei vidaregåande skolane i Møre og Romsdal. Målet med evalueringa er at lærarar og elevar saman skal reflektere over resultata og korleis ein kan leggje til rette for god læring.

Undervisningsevalueringa er eit viktig verktøy i arbeidet med kvalitetsutvikling. Resultata blir nytta både i utviklingsarbeid mellom lærarar og undervisningsgrupper, og i dialogen mellom lærarar og avdelingsleiarar.

2.5 Kunstig intelligens i skolen

For å førebu elevane på eit samfunn og arbeidsliv der kunstig intelligens (KI) speler ei stadig større rolle, har Møre og Romsdal fylkeskommune teke ei aktiv rolle for å møte utviklinga innan KI. Målet er å unngå eit potensielt læringsgap der nokre elevar blir passive konsumentar av teknologien, medan andre lærer å bruke den som eit verktøy for kreativitet, problemløysing og djupare læring. Utan styring, felles rammer og aktiv rettleiing frå skolen, risikerer vi at ulik tilgang til kunnskap om KI forsterkar sosiale og faglege skilnader blant elevane.

Som skoleeigar har vi derfor tatt ansvar ved å tilby alle elevar trygge og personvernsikre KI-verktøy som NDLA Praterobot og Microsoft Copilot. Tilgangen til desse verktøya er supplert med klare retningslinjer og konkrete opplæringsressursar, som «KI i klasserommet – Ein praktisk guide for elevar» og informasjonsplakatar. Desse ressursane er utforma for å lære elevane korleis dei kan bruke KI på ein etisk og ansvarleg måte, med vekt på kjeldekritikk, kritisk tenking og forståing av teknologien sine moglegheiter og avgrensingar.

I tillegg blir det jobba kontinuerleg med vurderingspraksis i møte med KI, blant anna gjennom rammeverket for vurdering og KI (VuKI). Dette bidreg til at undervisnings- og vurderingsformer blir tilpassa ein ny digital kvardag. Ved å jobbe systematisk med både elev- og lærarkompetanse, legg vi til rette for at alle elevar skal få lik moglegheit til å utvikle den digitale kompetansen dei treng for framtida.

2.6 Lærlings- og arbeidsmiljø for lærlingar

I Lærlingundersøkinga får lærlingar og lærekandidatar som har vore i lære i meir enn 11 månader, høve til å seie si meining om lærings- og arbeidsmiljøet i lærebedrifta.

Svarprosent og deltaking

I Møre og Romsdal svarte 626 lærlingar på undersøkinga, noko som utgjer 47 prosent. Dette er over det nasjonale gjennomsnittet på 45 prosent. Samanlikna med førre undersøking (52 prosent) ser vi ein liten nedgang i svarprosenten.

Utdanningsdirektoratet endra på undersøkinga i 2024, og svarprosenten gjekk ned for dei aller fleste fylka. Undersøkinga blei gjennomført på ei ny administrasjonsplattform som berre tillét tre påminningar til deltakarane, i tillegg til at gjennomføringsperioden blei korta ned frå tidlegare år. I 2025 blei undersøkinga gjennomført frå 6. oktober til 1. november.

Oppfølging og bruk av resultata

Resultata frå Lærlingundersøkinga blir følgde opp av rådgivarane i kompetanse- og næringsavdelinga, av dei ulike samarbeidsorgana for lærebedrifter (opplæringskontora) og lærebedriftene. Oppfølginga skal sikre at erfaringane frå lærlingane blir nytta aktivt i utviklinga av fag- og yrkesopplæringa i fylket.

Skoleeigar legg til rette for vidare oppfølging gjennom årlege samlingar for lærlingar, som kan vere både fysiske og digitale. Samlingane omfattar lærlingar i både første og andre år av læretida, og har som mål å styrke lærlingane si forståing av rettar og plikter, arbeidslivskompetanse og førebuing til fag- og sveineprøve. Desse arenaene gir også lærlingane høve til å stille spørsmål, dele erfaringar og medverke til forbetring av opplæringa i bedrift.

Resultat frå lærlingundersøkinga

Resultata frå undersøkinga viser at lærlingane i Møre og Romsdal i stor grad trivst i lærebedriftene sine og er motiverte for å lære. 76 prosent oppgir at dei gler seg til å gå på arbeid, og heile 91 prosent vil anbefale lærebedrifta si til andre som skal starte læretida på same fagområde.

Dei fleste lærlingane svarar òg at dei får tilbakemeldingar som hjelper dei å bli betre i faget, at dei får delta i vurdering av eige arbeid, og at dei får hjelp og støtte når dei treng det. Dette tyder på at det er etablert gode relasjonar mellom lærling og rettleiar, og at mange lærebedrifter har ein læringskultur som fremmar fagleg utvikling.

Samtidig peikar undersøkinga på nokre forbetringsområde. Sjølv om fleire har halvårssamtalar er det ikkje alle som oppgir at dei har det. Halvårssamtalen er eit viktig verktøy for systematisk oppfølging og vurdering undervegs i læretida. Fylkeskommunen vil derfor halde fram med å arbeide for at alle lærebedrifter gjennomfører halvårssamtalar med lærlingane sine.

Vidare skal fylkeskommunen arbeide for å sikre at alle lærebedrifter har ei plan for opplæringa, slik at lærlingane får ei heilskapleg og føreseieleg opplæring i tråd med læreplanen.

Det er òg eit prioritert mål å sikre at alle lærlingar har eit trygt og godt arbeids- og læringsmiljø, fritt for mobbing og trakassering.

Les meir her: Færre lærlinger oppgir å bli mobbet | udir.no

Frå og med 2023 endra Utdanningsdirektoratet praksisen for utlevering av data frå Lærlingundersøkinga for å styrke personvernet og hindre at einskilde lærlingar kan bli gjenkjende. Endringa har ført til at fleire resultat blir skjerma, særleg for små fag eller lærefag med få deltakarar.

Denne praksisen har gjort det meir krevjande for aktørane i fag- og yrkesopplæringa å bruke resultata systematisk i arbeidet med læringsmiljø, oppfølging og kvalitetsutvikling. I nokre av figurane i den vidare framstillinga er enkelte kategoriar prikka, det vil seie at data er skjerma av omsyn til personvernet. Som følgje av dette summerer ikkje alle figurane til 100 prosent, og enkelte kategoriar er ikkje viste på grunn av manglande eller skjerma data.

Opplæring i skole som førebuing til opplæring i arbeidslivet

På spørsmålet om undervisninga i yrkesfaga på skolen gir eit godt grunnlag for det lærlingane skal lære i bedrifta, svarar 61 prosent at dei er nokså eller heilt einige. Dette er på same nivå som i førre undersøking og ligg over landsgjennomsnittet på 59 prosent.

Når det gjeld utstyr på skolen, svarar 17 prosent at dei er heilt einige og 44 prosent at dei er nokså einige i at utstyret dei brukte var godt nok for å lære faga. Dette viser at meir enn halvparten av lærlingane meiner skolane har tilfredsstillande utstyr, men at det framleis er eit potensial for forbetring.

På spørsmålet om lærarane hadde god innsikt i det lærlingen skulle møte i læretida, svarar 64 prosent at dei er heilt eller nokså einige. Det er på same nivå som i 2024 og noko høgare enn nasjonalt nivå som er på 62 prosent.

Spørsmåla i indikatoren og fordelinga av svar er vist i figuren under:

Yrkesfagleg fordjuping

I faget yrkesfagleg fordjuping (YFF) får elevane moglegheit til å ha praksis i bedrift og prøve ut fag som er relevante for det utdanningsprogrammet dei har valt. Mange elevar får seinare læreplass i den bedrifta dei har vore utplasserte i, noko som viser kor viktig YFF er som overgang mellom skole og arbeidsliv.

I Møre og Romsdal var 3 prosent utplasserte berre på Vg1, medan 42 prosent var utplasserte berre på Vg2. 43 prosent av elevane hadde praksis både på Vg1 og Vg2, ein nedgang frå 44 prosent i 2024.

12 prosent av elevane var ikkje utplasserte verken på Vg1 eller Vg2. Det er om lag på same nivå som i 2024. Resultata viser at dei fleste får høve til å oppleve praksis i bedrift, noko som styrker både yrkesrelevansen i opplæringa og moglegheitene for å få læreplass etterpå.

Spørsmåla i indikatoren og fordelinga av svar er viste i figurane under:

Dei fleste elevane er einige i at faget yrkesfagleg fordjuping har gitt dei verdifull innsikt i arbeidslivet og gjort overgangen til læretid meir føreseieleg:

Samanlikning med andre fylke

Samanlikna med andre fylke har Møre og Romsdal den høgaste andelen elevar som har vore utplasserte berre på Vg2. Samstundes er fylket blant dei med lågast andel elevar som har hatt utplassering både på Vg1 og Vg2. Dette viser at det er potensiale for å gi elevane tidlegare erfaring med arbeidslivet.

Møre og Romsdal har òg ein av dei lågaste andelane elevar som ikkje har vore utplasserte i yrkesfagleg fordjuping, eller som berre har hatt utplassering på Vg1. Dette tyder på at dei fleste elevane i fylket får relevant praksiserfaring før læretida, sjølv om fordeling mellom trinna varierer.

Motivasjon

Resultata frå Lærlingundersøkinga viser at dei aller fleste lærlingane i Møre og Romsdal er motiverte for å lære på arbeidsplassen. Berre 6 prosent svarar verken eller på dette spørsmålet. Fordelinga er tilnærma lik som året før og ligg om lag på same nivå som landsgjennomsnittet.

Dei fleste lærlingane svarar òg at dei er trygge på at dei har valt rett fag.

76 prosent oppgir at dei gler seg til å gå på arbeid i lærebedrifta, noko som er ei svak negativ utvikling frå 80 prosent førre år. 82 prosent svarar at dei likar arbeidsoppgåvene sine. Det er på same nivå som førre år.

Figuren under viser svarfordelinga på dei ulike spørsmåla.

Nokre av resultata er prikka/skjerma i figurane av omsyn til personvern. Dette er årsaka til at svaralternativa ikkje summerer til 100 prosent.

Trivsel

Lærlingundersøkinga viser at lærlingane i Møre og Romsdal i stor grad trivst i lærebedriftene sine. Resultata ligg på same nivå som i førre undersøking, men med ei svak negativ utvikling på om dei trivst med kundar/leverandørar/pasientar. Samanlikna med landsgjennomsnittet ligg resultat på nivå med eller noko høgare.

Figuren under viser svarfordelinga på dei ulike spørsmåla.

Nokre av resultata er prikka/skjerma i figurane av omsyn til personvern. Dette er årsaka til at svaralternativa ikkje summerer til 100 prosent.

91 prosent av lærlingane i Møre og Romsdal svarar at dei vil anbefale lærebedrifta si til andre som skal starte læretid innan same fagområde. Dette er på same nivå som i førre undersøking.

Den stabile og høge delen lærlingar som vil anbefale lærebedrifta si, tyder på at dei fleste opplever god oppfølging, eit trygt arbeidsmiljø og relevant opplæring i tråd med læreplanen.

Trygt miljø

Lærlingane skal ha eit trygt og godt arbeidsmiljø i lærebedrifta.

I Lærlingundersøkinga svarar 88,8 prosent av lærlingane i Møre og Romsdal at dei ikkje har blitt mobba på arbeidsplassen dei siste månadane. Dette er om lag på same nivå som i førre undersøking.

9,3 prosent oppgir at dei blir mobba ein sjeldan gong.

Berre 1,9 prosent seier at dei opplever mobbing to til tre gonger i månaden, ein gong i veka eller fleire gonger i veka. Dette er ein nedgang frå 2024 då talet var 2,1 prosent, og lågare enn det nasjonale talet på 2,8 prosent.

Resultata viser at dei fleste lærlingane opplever eit trygt og inkluderande arbeidsmiljø, men at det framleis finst eit mindretal som opplever uakseptabel åtferd.

Nokre av resultata er prikka/skjerma i figuren av omsyn til personvern, som er årsaka til den ikkje summerer til 100 prosent.

Uønskt seksuell merksemd

I Lærlingundersøkinga oppgir 91,5 prosent av lærlingane i Møre og Romsdal at dei ikkje har blitt utsette for uønskt seksuell merksemd på arbeidsplassen dei siste månadene. I 2024 var tilsvarande tal på 94 prosent. Det betyr at noko fleire har opplevd uønskt seksuell merksemd i 2025. Nasjonalt var tilsvarande tal 92,6 prosent.

Det er altså 8,5 prosent som svarar at dei har opplevd dette «ein sjeldan gong» eller oftare. Dette er noko høgare enn i førre undersøking (5,9 prosent), og litt over det nasjonale snittet på 7,4 prosent. På grunn av skjerming av resultat får ein ikkje fram svarfordelinga på kor ofte lærlingane har opplevd uønskt seksuell merksemd, men tidlegare undersøkingar viser at dei fleste som rapporterer om uønskt seksuell merksemd, opplever det «ein sjeldan gong».

Medverknad, rettleiing og eigenvurdering

76 prosent av lærlingane svarar at dei i «nokså stor-» eller «svært stor grad» deltar i planlegging av arbeidet sitt. Det er fleire enn i førre undersøking då 70 prosent svarte det same. Nasjonalt er tilsvarande tal 71 prosent.

73 prosent av lærlingane svarar vidare at dei deltar i vurdering av arbeidet og får tilbakemelding på arbeidet sitt slik at dei kan bli betre i faget (75 prosent nasjonalt). 77 prosent opplever at dei får tilbakemeldingar som hjelper dei å bli betre i faget, og 88 prosent får hjelp og støtte når dei treng det. Det er om lag på same nivå som resten av landet.

Resultata tyder på at dei fleste lærlingane opplever god rettleiing, reell medverknad og tett oppfølging i lærebedrifta si.

Figuren under viser svarfordelinga på dei ulike spørsmåla.

Nokre av resultata er prikka/skjerma i figurane av omsyn til personvern. Dette er årsaka til at ikkje svaralternativa summerer til 100 prosent.

Intern plan og halvårssamtale

Lærebedrifta skal ha ein plan for kva lærlingen skal lære gjennom læretida. Dette kan vere ei plan som er nettbasert, i papir eller ein app på mobilen. I tillegg skal bedrifta gjennomføre ein planlagt halvårleg samtale med lærlingen, der dei vurderer progresjon og vidare mål for opplæringa.

I Møre og Romsdal svarar 67 prosent av lærlingane ja eller ja, til dels på spørsmålet om bedrifta har laga ein slik plan. Dette er ei auke frå førre undersøking, då 63 prosent svarte det same. På landsbasis er talet 66 prosent.

Når det gjeld halvårssamtalar, oppgir 79 prosent at dei har hatt samtale med ein i bedrifta eller opplæringskontoret der dei har gått gjennom kva dei har lært, og kva dei skal lære framover. Dette er ei auke frå førre undersøking, då 74 prosent svarte det same. På landsbasis er talet for halvårsvurdering 77 prosent.

14 prosent seier at dei har slike samtalar, men ikkje kvart halvår.

Figurane under viser svarfordelinga på spørsmåla:

Ein stor del av lærlingane oppgir at dei får ei skriftleg oppsummering etter halvårssamtalen, men ikkje alle.

Dette tyder på at praksisen med å dokumentere halvårssamtalane er etablert i dei fleste lærebedriftene, men at det framleis er rom for forbetring for å sikre at alle lærlingar får ein skriftleg oppsummering som kan følgjast opp vidare i læretida.

Figuren under viser svarfordelinga på spørsmålet:

I halvårssamtalen svarar dei fleste lærlingane at dei snakkar om korleis dei trivst på arbeidsplassen, faglege prestasjonar, kva dei kan gjere for å bli betre i faget, og at dei planlegg arbeidsoppgåver fram til neste samtale.

Halvårssamtalen er ein sentral del av oppfølginga i læretida og eit viktig verkemiddel for å sikre både fagleg utvikling og trivsel. Gjennom strukturert dialog får lærlingane moglegheit til å reflektere over eiga læring, setje mål for vidare progresjon og gi tilbakemeldingar på arbeidsmiljøet sitt. Dette bidreg til eit trygt og godt arbeids- og læringsmiljø.

Figuren under viser svarfordelinga på spørsmåla.

Nokre av resultata er prikka/skjerma i figurane av omsyn til personvern. Dette er årsaka til at ikkje svaralternativa summerer til 100 prosent.